Zapach pieczonej gęsi, smak dawnych pomorskich potraw, pokazy kulinarne, muzyka, rzemiosło i zabawy dla całych rodzin. W dniach 7, 8 i 11 listopada Swołowo ponownie zaprosi na jedno z najbardziej rozpoznawalnych wydarzeń kulinarnych Pomorza. Tegoroczna edycja „Na św. Marcina najlepsza pomorska gęsina” zapowiada trzy dni spotkań z tradycją, regionalną kuchnią i kulturą dawnej pomorskiej wsi.
Swołowo od lat udowadnia, że kulinarne dziedzictwo może być znakomitym pretekstem
do poznawania historii regionu. Jesienią, gdy w kalendarzu zbliża się dzień świętego Marcina, ta niewielka wieś w gminie Redzikowo staje się miejscem wyjątkowego święta. Przyjeżdżają tu smakosze, rodziny z dziećmi, miłośnicy rękodzieła i wszyscy, którzy cenią atmosferę tradycyjnych pomorskich jarmarków.
Tegoroczna odsłona wydarzenia potrwa trzy dni: w sobotę 7 listopada, niedzielę 8 listopada oraz środę 11 listopada. Każdego dnia od godziny 10.00 do 17.00 muzealne zagrody
i przestrzeń historycznej wsi wypełnią się stoiskami, pokazami, warsztatami oraz muzyką.
Święto ma już dziewiętnastoletnią tradycję i przyciąga blisko 20 tysięcy odwiedzających. Trudno o lepszą scenerię dla takiego wydarzenia niż Swołowo, znane jako Stolica Krainy
w Kratę. W 2025 roku miejscowość zdobyła Certyfikat Polskiej Organizacji Turystycznej
dla Najlepszego Produktu Turystycznego, potwierdzając swoją pozycję wśród najciekawszych miejsc na turystycznej mapie Polski.
Gęsina na kilkadziesiąt sposobów
Najważniejszą bohaterką listopadowego święta pozostaje oczywiście gęsina. W dużej hali namiotowej o powierzchni 1500 metrów kwadratowych będzie można spróbować zarówno potraw przygotowywanych według dawnych receptur, jak i współczesnych interpretacji pomorskiej kuchni.
Na stołach pojawią się pieczone i faszerowane gęsi, pierogi, kartacze, tradycyjne okrasy, pasztety, wędzone półgęski oraz kiełbasy. Nie zabraknie czerniny, brukwianki, kapuśniaku
i aromatycznych bulionów. Obok nich znajdą się bardziej współczesne propozycje, między innymi burgery z gęsiny, wytrawne tarty i szarpane mięso podawane z rozmaitymi dodatkami.
Swoje wyroby zaprezentuje około 80 wystawców, wśród nich koła gospodyń wiejskich, rolnicy, hodowcy, gospodarstwa agroturystyczne, przetwórcy i restauratorzy.
To okazja do degustowania, ale również do rozmów z osobami, które od lat zajmują się przygotowywaniem tradycyjnych potraw.
Kulinarnej części wydarzenia towarzyszyć będzie jarmark produktów regionalnych.
Na stoiskach znajdą się sery, miody, naturalne soki, domowe przetwory, kiszonki, oleje i inne wyroby pomorskich producentów. W zagrodzie nr 14 przygotowana zostanie osobna strefa miodu.
Ważną częścią swołowskiego święta będzie również jarmark rękodzieła, na którym swoje prace zaprezentuje ponad 60 wystawców. Wśród nich znajdą się twórcy ceramiki, biżuterii, dekoracji i przedmiotów użytkowych, często wykonywanych tradycyjnymi technikami. Warto zajrzeć zwłaszcza do dużej stodoły w zagrodzie nr 15, gdzie będzie można nie tylko podziwiać kunszt rękodzielników, ale także kupić niepowtarzalne wyroby, porozmawiać z ich autorami i znaleźć oryginalne upominki. Listopadowy jarmark w Swołowie to przecież także okazja, by docenić pracę pomorskich rzemieślników i artystów.
Pokazy kulinarne i konkurs o Złotą Gęś
Jedną z atrakcji tegorocznego programu będą pokazy gotowania na żywo, połączone
z degustacjami. Na scenie w zagrodzie nr 15 wystąpią doświadczeni kucharze oraz laureatki ubiegłorocznego konkursu kulinarnego.
W sobotę 7 listopada o godzinie 11.00 i 13.00 swoje umiejętności zaprezentują panie
z Koła Gospodyń Wiejskich Naćmierz, zdobywczynie tytułu Złotej Gęsi 2025.
W niedzielę 8 listopada, o tych samych godzinach, gotować będzie Hubert Kiełbasa
z restauracji Intryga. Z kolei 11 listopada o godzinie 11.00 i 14.00 na scenie pojawi
się Mariusz Sulikowski z restauracji Stacja Smaku w Bytowie.
W programie znalazł się również IV Konkurs na Najlepszego Wystawcę Gęsiny 2026. Uczestnicy będą rywalizować o uznanie dla swoich potraw i wyrobów, a laureaci otrzymają pamiątkowe statuetki. Wśród tegorocznych wystawców pojawią się także zwycięzcy poprzednich edycji.
Dawna wieś ożyje w muzealnych zagrodach
Gęsina w Swołowie to znacznie więcej niż kulinarny jarmark. Muzeum Kultury Ludowej Pomorza przygotowuje również pokazy dawnych zajęć gospodarskich i rzemiosł, pozwalające zobaczyć, jak wyglądała codzienność mieszkańców pomorskiej wsi.
W zagrodzie nr 14, codziennie od godziny 12.00 do 15.00, odbywać się będą pokazy darcia pierza, którym towarzyszyć ma wspólne śpiewanie tradycyjnych pieśni. W stodole tkackiej w zagrodzie nr 15 będzie można przyjrzeć się przędzeniu wełny, a w zabytkowej kuźni obserwować pracę kowala.
Do zwiedzania udostępnione zostaną także muzealne obiekty i wystawy. Wśród zabytkowych budynków szachulcowych, charakterystycznych dla Krainy w Kratę, łatwiej zrozumieć, dlaczego dawne zwyczaje i rzemiosła wciąż znajdują tu swoje miejsce.
Zagroda Zabawy. Osobny program dla najmłodszych
Rodziny z dziećmi powinny koniecznie zajrzeć do zagrody nr 5, gdzie działa Zagroda Inicjatyw Twórczych. Przez wszystkie trzy dni przygotowana zostanie tam Zagroda Zabawy z warsztatami, przedstawieniami teatralnymi i zajęciami plastycznymi.
Dzieci spróbują pisania gęsim piórem, wykonają gąski-marionetki, poznają technikę cyjanotypii i wezmą udział w warsztatach o tematyce patriotycznej. Na uczestników czekać będzie również wielkoformatowa gra SpyGuy Pomorskie!
Każdego dnia o godzinie 12.00 zaplanowano przedstawienie teatralne połączone
z zabawami z aktorami. W sobotę wystąpi Teatr Barnaby, natomiast w niedzielę i środę Teatr Obieżyświat.
11 listopada program zostanie dodatkowo wzbogacony o warsztaty wykonywania nadruków patriotycznych. Zagroda Zabawy będzie czynna od godziny 10.00 do 17.00. W tym samym czasie działać będzie również kawiarnia.
Muzyka, folklor i wiejska potańcówka
Na swołowskiej scenie nie zabraknie również muzyki. Organizatorzy przygotowali koncerty zespołów folklorystycznych, kapel ludowych i występy artystyczne, a każdy dzień zakończy się tradycyjną potańcówką.
W sobotę publiczność usłyszy między innymi zespoły Karpaty, Pomorzacy,
Słowiki z Niezabyszewa oraz kapelę Swaty. W niedzielę wystąpią Krebane z Brus,
Słoneczko z Niemicy i Duet Retro.
Szczególny charakter będzie miał finał wydarzenia, przypadający 11 listopada. O godzinie 12.00 uczestnicy wspólnie odśpiewają hymn narodowy, a świąteczny program uzupełnią występy zespołów ludowych, między innymi Zespołu Pieśni i Tańca Bytów oraz Klęcinianek.
To propozycja spędzenia Narodowego Święta Niepodległości w otoczeniu pomorskiej tradycji, muzyki i żywego dziedzictwa kulturowego.
Do Swołowa bezpłatnym autobusem. Linia GĘ!
Organizatorzy zadbali również o dogodny dojazd na wydarzenie. W dniach 7, 8 i 11 listopada kursować będzie specjalna, bezpłatna linia autobusowa PKS Słupsk oznaczona nazwą „GĘ!”. Autobusy będą odjeżdżały ze słupskiego Węzła Transportowego o godzinach 9.00, 11.00 i 13.00, zatrzymując się po drodze przy ulicy 3 Maja, na przystankach Emcek
i Rejtana.
Kursy powrotne ze Swołowa do Słupska zaplanowano na godziny 10.00, 12.00 i 17.00.
Z bezpłatnych przejazdów będą mogli korzystać wszyscy uczestnicy wydarzenia.
To szczególnie wygodne rozwiązanie dla osób, które chcą uniknąć poszukiwania miejsca parkingowego. Osoby podróżujące samochodami będą mogły korzystać z parkingów przygotowanych przy wjazdach do miejscowości. W czasie imprezy ruch kołowy w centrum Swołowa zostanie ograniczony, a historyczna owalnica będzie przeznaczona dla pieszych.
Bilety i informacje praktyczne
Wstęp na wydarzenie kosztuje 15 zł. Bilety będzie można kupić na miejscu w kasach znajdujących się w zagrodach nr 5, 8, 14 i 15.
Cena obejmuje zwiedzanie udostępnionych obiektów muzealnych oraz udział
w programowych pokazach, warsztatach, przedstawieniach i degustacjach.
Wystawy muzealne będą dostępne w godzinach 10.00–16.00, natomiast wydarzenie potrwa każdego dnia do godziny 17.00.
Warto pamiętać, że swołowskie drogi i muzealne dziedzińce wyłożone są tradycyjnym kamiennym brukiem, dlatego na listopadowy spacer najlepiej wybrać wygodne obuwie.
Pełny program wydarzenia, z godzinami koncertów, pokazów i warsztatów, dostępny jest na stronie organizatora: Na św. Marcina najlepsza pomorska gęsina – program 2026
Pomorskie dziedzictwo ze wsparciem samorządów
Głównym organizatorem wydarzenia jest Muzeum Kultury Ludowej Pomorza
w Swołowie, oddział Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku.
Współorganizatorami tegorocznej edycji są Samorząd Województwa Pomorskiego, Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi oraz Zagroda Inicjatyw Twórczych w Swołowie.
Wydarzenie odbywa się pod honorowym patronatem Mieczysława Struka, marszałka województwa pomorskiego.
Partnerami przedsięwzięcia są: Gmina Redzikowo, Centrum Kultury i Biblioteka Publiczna Gminy Redzikowo oraz Starostwo Powiatowe w Słupsku, PKS Słupsk.
